Świat na krawędzi wojny. Amerykański okręt wpłynął na Morze Czarne. Jak zareaguje Rosja?

The amphibious dock landing ship USS Fort McHenry (LSD 43) photo by Tech. Sgt. Scott Reed U.S. Navy
The amphibious dock landing ship USS Fort McHenry (LSD 43) photo by Tech. Sgt. Scott Reed U.S. Navy

Amerykański okręt, USS Fort McHenry (LSD 43), zmierza w kierunku cieśniny Bosfor i Dardanelle z zamiarem wpłynięcia na Morze Czarne. U.S. Navy nie podaje czy będzie próbował przepłynąć przez Cieśninę Kerczeńską gdzie doszło do incydentu w wyniku którego rosyjska FSB aresztowała 3 ukraińskie jednostki.

Dowództwo amerykańskiej 6 tej floty poinformowało, że okręt USS Fort McHenry (LSD 43) rozpoczął operację mającą na celu przejście cieśnin Bosfor i Dardanelle wejście na Morze Czarne.

– Wejście USS Fort McHenry na Morze Czarne potwierdza nasze wspólne dążenie do bezpieczeństwa na tym akwenie, wzmacnia silne relacje z naszymi sojusznikami i partnerami NATO w regionie – powiedziała Wiceadmirał, Lisa M. Franchetti, dowodząca 6 Flotą USA. – Nasze rutynowe operacje na Morzu Czarnym demonstrują jednocześnie elastyczność i możliwości sił morskich 6 tej Floty – dodała.

Tureccy spotterzy informują, że USS Fort McHenry (LSD 43) wszedł już na wody Morza Czarnego

W grudniu U.S. Navy zwróciła się do Departamentu Stanu USA z prośbą o notyfikację u władz Turcji możliwości wpłynięcia amerykańskiego okrętu wojennego na Morze Czarne przez Cieśninę Bosfor i Dardanelle.

Obowiązek notyfikacji wynika z postanowień Konwencji z Montreux z 1936 roku. Stanowi ona, że lekkie okręty wojenne i jednostki pomocnicze krajów trzecich mogą swobodnie przepływać przez Bosfor i Dardanelle , pod warunkiem uprzedzenia władz Turcji na minimum 15 dni przed planowanym terminem przejścia okrętu.

Dodatkowo Artykuł 18 Konwencji z Montreux wprowadza ograniczenie tonażowe, czyli łączną wyporność okrętów wojennych państw nieczarnomorskich znajdujących się na Morzu Czarnym podczas pokoju, do 30.000 ton. Jednocześnie artykuł ten ogranicza czas przebywania okrętów państw nieczarnomorskich na Morzu Czarnym do 21 dni.

Podobne restrykcje nie dotyczą Cieśniny Kerczeńskiej. Nie jest jasne czy Amerykanie będą próbowali przeprowadzić operację typu „Freedom of Navigation Operation” (FONOP) i wpłynąć przez cieśninę na międzynarodowe wody Morza Azowskiego.

Jest to jednak prawdopodobne, bo w grudniu przeprowadzili taką operację na Morzu Japońskim przy granicy z Rosją. Amerykański niszczyciel USS McCampbell (DDG-85) przepłynął przez sporne wody na Zatoce Piotra Wielkiego. Była to pierwsza tego typu operacja w tym rejonie od czasu zakończenia Zimnej Wojny.

Spór o ograniczanie swobody żeglugi na Morzu Azowskim między Ukrainą i Rosją doprowadził do incydentu, w wyniku którego rosyjskie jednostki ostrzelały, dokonały abordażu, a następnie aresztowały dwa ukraińskie kutry artyleryjskie typu „Gjurza” oraz holownik należący do ukraińskiej marynarki wojennej.

Ukraińskim marynarzom postawiono zarzuty nielegalnego przekroczenia granicy. Przebywają w areszcie. Incydent był bezpośrednim powodem wprowadzenia stanu wojennego na Ukrainie w regionach graniczących z Rosją lub anektowanym przez nią Krymem.

W ostatnich dniach odbyła się rozmowa między generałem Josephem Dunfordem, Szefem Kolegium Połączonych Sztabów, a jego rosyjskim odpowiednikiem Walerym Gerasimowem. Szczegółów rozmowy nie ujawniono ale prawdopodobnie omawiano także tę kwestię.

USS Fort McHenry (LSD 43) jest okrętem desantowym typu Whidbey Island. Na swoim pokładzie może przewozić 504 żołnierzy piechoty morskiej (U.S. Marines). Wyposażony jest w duże lądowisko na którym mogą lądować śmigłowce i pionowzloty V-22 Osprey. Wykorzystuje także poduszkowce desantowe.

Podobnie jak brytyjski HMS Echo (H37), który złożył niedawno wizytę w Odessie na Ukrainie i opuścił dziś Morze Czarne, okręt ten nie stanowi większego zagrożenia militarnego. Wizyty tego rodzaju mają jednak duże znaczenie polityczne związane z poparciem udzielanym przez kraje NATO Ukrainie.